vba visual basic for application
vb.net, vb diliyle kullanabileceğin .net frameworku.

visual basic syntax olarak aynıdır ikisinde de autocad için vb.net olur mu bilemedim. biri direk program yazmak için (.net), diğeri application a vb ile istediğin işleri yaptırma (vba)

de vb.net de atiyorum excel'in icinden ya da belki belki dwg dosyasinin icinden bilgi cekip, onu isleyebilir mi?

olmuyor

block saydiracak, ordan da txt ya da excel dosyasi olusturacak bi sey yapmak istiyorum. ya da iste iki farkli cizimi karsilastirsin. muhendislik amacli olacak, evet.
normalde autocad bunlari kendi kodlari ile yapiyor da, orda arayuz olusturup ofiste autocad'e cok hakim olmayanlarin da kullanabilecegi bi sey yapmak derdim.

Uygular gözetim uygulamasi getirir türkiye üretim maliyetleri ile esitler cif orani uzerinden ağırlık ek mali yükümlülük kıymet kriterlerinden birini uygular dış ticaretde gozetim ve koruma önlemleri

peki yeni cikmis bu tur ek vergileri/uygulamalari nerden bulurum. ben ozellikle celik raflar ve insaatta kullanilan islenmis celik profilleri icin ariyorum
dediginden de pek sey anlamadim maalesef
acsan?

Ürünlerin gümrük tarife istatistik pozisyonlarını bilmek gerekiyor buna net bir cevap verebilmek için tarife aciklamalrinda yazar yani en basit anlatim şekli bu bu durumun

aynı zamanda "anti damping vergisi" de koyabilir ürün bazlı

peki avrupa blrligi buna bi sey diyemiyor mu, hani serbest pazar mazar demezler mi
ne anlami kaliyor o zaman gumrk birligi'nin

anti damping vergisini sta imzaladığın ülkeye bile koyabilirsin. ab de yapıyor bunu.

kimse kafasına göre yapmıyor, suistimal edilen bir şey değil. türkiye'nin mantıklı gerekçeleri olması lazım. her ürüne koysa o zaman gümrük birliği'nin anlamı kalmaz ama durum öyle değil zaten

hayir da sanayi urunune koymasi cingar cikarmaz mi, gidip de kardesim artik arabadan vergi istiyorum diyebilir mi?
mantikli gerekcel, kime gore neye gore, is yapiyor sonucta insanlar, bi kere imzalandin mi, imzaladin
konuyla ilgili hicbir fikrim yok da, sorular sacma ise affola

bi de: "gümrük tarife istatistik pozisyon" denen sey nasil bulunuyor. koca koca excel/pdf sayfalari, yaninda da vergi haddi ve birim var
m^3 30 olunca
metre^3 unden yuzde otuz alirim mi demek oluyor

cıngar çıkarılacak bir ürüne türkiye vergi koymaz zaten.

mantıklı gerekçe ise şu: senin yerli sanayin, ithal edilen ürünün aşırı ucuz olması sebebiyle zarar görüyor diyelim. bu sebeple vergi koyabilirsin. zaten bu bir günde türkiye'nin kafasına göre yaptığı bir şey olmaz. gümrük birliği'nin kurumları var. müzakere edilir.

ayrıca imzalanan anlaşmanın getirdiği bir hak bu zaten.

mesela g. kore otomotiv sektörü çok ilerdiği için fransa anti damping vergisi koymak için çok bastırıyordu birliğe. hatta sta imzalanmasını bile engelliyordu lobiler. ab kendi de yapıyor bunu yani.

g. kore araçları o yüzden türkiye'de üretiliyor. artık kore ve ab'nin sta'sı var ancak türkiye'de üretilen araçlar direkt vergisiz giriyor ab'ye. lojistik, ucuz iş gücü gibi sebepler de eklenince türkiye otomotivde gerçekten büyüdü. ab çıkıp "sizin yüzünüzden pejo araç satamıyor artık. anti damping koyuyorum" diyebilir. böyle bir hakkı var. ha böyle bir şey yaparsa gümrük birliği'nin neredeyse bir manası kalmaz, o yüzden yapmıyorlar.

bu türkiye için de böyle. raf siteminin bilmemne parçasına vergi koyarsa çok büyük bir olay olmaz. bundan etkilenecek sektörlerin lobisi olduğunu sanmıyorum, gb'yi de etkilemez. ama gidip ab'nin türkiye'ye en çok ithal ettiği ürüne koyarsa cıngar çıkar tabii. o yüzden türkiye koymaz. hakkı var, ama koymaz. öyle yürümüyor yani işler.

kendi sektörünü korumak için teşvik de verebilir antidamping yerine. böyle bir uygulama da var. ab çok sık kullanır bunu

hesap kitap işini bilmiyorum. yanlış bilgi vermeyeyim ama türkiye ab'den gelen herhangi bir ürüne tarife koyamaz diye biliyorum. hatta 3. ülkere bile ab ne uyguluyorsa onu uygulamak zorunda. mesela ab, rusya'ya x ürününde y tarife koyuyorsa türkiye de y koymak zorunda, gümrük birliği anlaşması gereği.

de azcik kafa karistirici oldu, simdi uygulayabiliyor mu, uygulayamiyor mu, bi de kural kural degil mi?
ben avrupa'dan tr'ye sokmak istiyorum, bir daha sordugumda daha sagliklik olabilmesi icin poz. numarasi ile beraber sorucam da
itiraz edemiyor muyuz
avrupa'dan geliyor, uretimi de maliyeti de ucuz degil, hatta daha pahali
sanki turkiye demis ki ozellikle raf ile celikten urun sokarsan tonu basina ekstra vergi alirim da
mevzuati falan bulamiyorum, ondan soruyorum hep

gumruk ve ticaret bakanligi bilgi edinmeye basvurabilir ya da bakanligi arayip ilgili bir daireye yonlendirmelerini isteyip daha saglikli bilgi alabilirsiniz. bir de getireceginiz urunun gtip( gumruk tarife istatistik pozisyonu) belliyse en saglikli bilgiyi alirsiniz belirtebilirseniz.

sina afra tarafından hazırlanan tüsiad e-ticaret raporunu tavsiye ederim.

www.tusiad.org

lojistik depolarda bunların çeşitli versiyonlarından var ve her yeni depoda ihtiyaç çıkar mutlaka.

thy kargo nun yeni binasi bu tarz bir depolama sistemine sahip olacak. bitmek uzereydi bina en son

mumkunse yeni yapilacaklardan gerekiyor. atiyorum 2015 in sonunda ikea x yerde magaza acacak gibi, ya da amazon t yili istanbul'da acacak gibi

bir de: bi sirket bu tur bir sistemi nasil yaptiriyor. yaptiracagi adami nasil buluyor. atiyorum ikea olsun, ihale mi aciyor, ya da hep calistiklari adamlar var, direkt onlara mi gidiyorlar
ya da diyelim calistiklari bi sirket var, baska bi sirket bu adamlara nasil is yaptirtir, onlara nasil ulasabilir?

valla açılımı kimse bilmiyor. www.diken.com.tr

"kurtler/hdp/ocalan ne istiyor ocalan'a villadan baska?"

bunu kurtlere sorsana delikanli.

bakaya kalcaksin, ustelik dava acilacak, bi de dava dusecek?

yoo dostum yoo

yurtdışında yaptığın yl devletin affedersin s.kınde bile olmaz gibime geliyor oradaki üni.nin yökü bilgilendireceğini sanmıyorum. bakaya kalıp dava para cezasını ödeyip yl yapanları duydum, internetten araştır varlar.

-Hak yok.
-Haberi olur, okuduğun zaman olmasa da döndüğünde kesin olur.
-Dava düşmez ceza ödersin.
-Ettiremiyoruz.
-Öğren(ebil)ir.

ozman soyle de sorayim:
yuksek lisansi bitirdim, su anda da yurtdisinda calisiyorum, askerlik tecil ettirilmis durumda calistigimdan
simdi donsem, yuksek lisansa baslasam, bi tecil de oyle cakabilir miyim?

zor o iş
bir kere yüksek lisans yaparken vizenizi nasıl aldınız? ilk tecil erteletmeyi nasıl yaptınız?
Denklik içi başvurduğunda başına sorun açabilir. En temizi doktoraya başlamak.

Bu arada yaş sınırı 35, yani en fazla 35'e kadar tecil alabilirsin, yaşını bilmiyorum ama bunu da düşün

Livia otel.

(bkz: aphrodite pansiyon)

martin garrix - animals

Bu olabilir mi ?

www.youtube.com

istanbul'dan araçla geleceğinizi varsayıyıorum.

tekirdağ üzerinden gelibolu, eceabat, çanakkale, ezine, ayvacık, asssos.

ya da bandırma'ya feribotla gelip
bandırma, biga, lapseki, çanakkale, ezine, ayvacık, assos.

yenikapı-bandırma feribot fiyatlarına bakın ama pek tercih edilmez. pahalı olur. iki saab yenikapı bandırma feribot, 2 saat bandırma çanakkale 1 saat çanakkale assos.

ilk alternatif standart yol zaten. 5 saat çanakkale, oradan da assos 1 saat sürer.

ben assos a yenikapıdan arabalı feribotla bandırmaya geçmiştim en kısa yol oydu.maliyetin artar ama zamandan kazanırsın.

şuradan bir göz gezdirin balinaya göre ayarladım www.imdb.com

www.imdb.com

Kayıpmışsın iyi misin:)

prada diyerek ilk atışı yapıyorum.
birkaç senedir böyle yüksek tabanlı ayakkabı çıkarıyor prada.

dondugu kıble nedir kıble sabit ve tekil bi yer zaten.

emin misin?

nası emin misin ? 2 tane mi kıble var?

benim bildigim 3 ya da 4

hz ali agaoglu yeni bi kabe yapmadıysa bitane şimdilik.

birinin gidip pusula ile bakmasi lazim, yanlis yone donmusse keko cok komik olcak da
cok kilometre uzaktayim, biri el atsa keske

"dönük durduğu taraf hakikaten kıble mi, doğru tarafa mı dönmüş, yoksa videoya poz vermek için oraya oturmuş namaz kılar gibi mi yapıyor" demek istiyor soruyu soran arkadaş. kıble elbette bir tane var.

ne yapacak , eglenıp karı kıza gıdıyolardı. surdıbındekı batakhaneler genellıkle yenıcerılere hızmet edermıs. bu yuzden bu mekanlara goz yumulurmus gıbı bırseyler okumustum.

yeterınce para bırıktırenler belırlı bı yastan sonra toprak alıp yerlesık hayata gecıyorlardır , kaynak veremeyecegim ama .

yeniçerilerin evlenmeleri yasaktı. hele hele kanuni'den sonra evlilik izni aldıkları hepten hikaye. osmanlı'nın gerileme döneminde, yeniçeri ocağı'nın kaldırılmasına yakın zamanda işin boku çıkmıştı ama.. aldıkları parayla karıya kıza giderler, gizlice içki içerler (içki olayı da yasaktı) filan. Belli bir yaşa ulaşmayı başaranlar emekli edilirdi.

yeniçeriler herkesin işkembeden özellik uydurduğu askerlerdi.

bence soracağına sen de kafandan uydur :) gelen cevaplar senin kafandan uyduracağından daha iyi değil.

not: osmanlı tarihi doktorası yapan bir insanım :)

"zorunlu askerlik bizden başka nerede var" diye sorsan daha iyiydi :)

batı ülkelerinde zorunlu askerlik olmaması sonucu daha çok paralı askerlik var benim bildiğim.

Zorunlu olmadığından bedelli değil paralı askerlik var.

zorunlu askerlik degil de bi zorunlu hizmet var olan yerler var,
sen seciyorsun ne yapmak istedigini
paralisi var mi? ben bu kadar para vericem, bu isi yapmiyim hali

anadolu adeti denebilir. ermenistan'da da başını örten kadınlar var. bugün istanbul'daki ermeni ve rum kiliselerinde de yaşlı teyzelerin başlarını kapattığını görebilirsin. tabi hepsi öyle değil ama bazıları öyle. hatta ermeni kiliselerinde kimi genç kadınlar da saygıdan başını örtebiliyor ibadet sırasında. özellikle ayinin son bölümünde kutsal ekmekten almaya giderken baş kapalı olur genelde.

mecburiyet? var miydi? bas acik gezmek cezalandiriliyor muydu, yoksa her cemiyetin/toplumun/milletin(?) kendi kurallari mi vardi?

bütün ibrahimi dinlerde örtünme var, osmanlının zorlaması değil.

ha neden düz bir örtünme değil de çarşaf dersen ulaşılabilirlik ve toplumun geneline ayak uydurma derim. bugün bir türk olarak körfez ülkelerine gitsen 6 ay sonra entariyi çekersin sen de

asla cekmem entari. en cok sunnet onlugu.
e bu lavuk almanlar ingilizler falan niye ortunmuyor?

almanlar, ingilizler neden örtünsün ki? tevrat ve incil'de örtünme emir olarak yok. o zamanın kadınları için söylenen bazı şeyler var sadece incil'de. erkekler saçlarını uzatmasın, kadınlar başını örtsün gibi şeyler. ama onların evrensel kurallar olduğu düşünülmüyor hristiyanlıkta. bunun için örtünme diye bi emir de kabul edilmiyor.

çünkü adetleri siklemiyorlar o kadar. ama mesela sicilyada teyzelerim şöyle www.baroquesicily.com

o zaman:
kapanma adet mi bizim icin, yoksa islamda direkt sart olarak var mi? -bu da yillarin sorusu da, siz ne dusunuyorsunuz diye. bazisi var diyor, bazisi yok. -siz?
o teyzeler ortodoks oluyor, degil mi?
bizans'da var mi idi kapanma? anadolu adeti ya, daha bizans zamanlardan mi, yoksa islamlasma ile mi adet oluyor?
-aslinda her dinde var diyerek buna cevap verdiniz de, sozlu notu almaya calisan adam sorusu gibi olsun.

islamda örtünmek şart, ama örtünmenin sınırı muallak.

teyzeler katolik ama giritte felan ortodoks teyzelerim de örtünür

bizansta da vardır kapanma, filmlerdeki gibi seksi seksi dolaştıklarını sanmıyorum, kadın din görevlilerine bakıcan hacım onların kıyafetleri ne kadar kapalıysa eskiden de o kadar kapalıydı o insanlar. dini ritüeller ve kıyafetler aynen korundu ama sıradan insanlar moda bok püsür derken rahatladılar.

gazzelilerin mısırlılardan batı şerialıların ürdünlülerden bir farkı yok.

Lübnanlılar için fenikeli derler ama filistinliler için değil. Ki fenikeli olsalar bile pek bir etkisi kalmamıştır, yani çorumda hititli etkisi, kültürü görebiliyor muyuz?

Ama her arap aynı değil. Örneğin lübnanlı ve mısırlılar kendilerini arap kabul etmiyorlar. Onlara göre arap körfez ülkelerinde yaşayanlar. Kendilerin kadim mısır ve fenike kültürünün müslümanlaşmış hali olarak görüyorlar ve suudilere felan tepeden bakıyorlar. Biz medeniyeti yaşarken bu salaklar deve sikiyodu der gibi.

inanc acisindan farklilik var mi? ve dinsiz sayisinda? misirlilar suudileri kultur olarak simdi de siker atar diye bi genelleme yapabilir miyiz? ve ayni sey filistin icin de? israil ile mucadeleleri olmasa filistin alir yururdu gibi bi sey denebilir mi, yoksa en cok urdun olurlardi mi? yoksa bu sorular sacma sapan lan, ne bilelim mi?

Lübnanda %41, mısırda %15, suriyede %10 hristiyan var diğer ülkelerde daha az haliyle. Hristiyanların varlığı ve mezhep farklılıkları ülkeleri defarklılaştırıyor haliyle. Aşağıda mezheplerin dağılımı var.

upload.wikimedia.org

Mısırlılar suudileri kültür olarak ters yatırır düz sikerler. İsrail ile mücadele etmeseler filistin alıp yürümezdi çünkü filistin olmazdı. 6 gün savaşına kadar gazze mısır, batı şeria ürdün kontrolündeydi. Barış anlaşması yapılırken ürdün ve mısır çekilip buraları israile bıraktı. Filistin hep mısır, suriye, ürdün, suudi arabistan arasında satranç tahtası oldu. Ürdün batı şeriada kendi hakim olmak istedi, mısır gazzede kendine yakın olanları besledi. Suudiler suriye ve mısır birliğinden tırstı destek vermedi.

Bir araştırma vardı filistinliler arasında yapılmış, muhtemelen de batı şeriada. Ürdünün bir parçası olmasını ister misiniz topraklarınızın diye onlar da büyük çoğunlukla evet demişler.

Pioneer CDJ 2000 satan birini görmüştüm bir sitede.Amerika'dan alıp kutusuz şekilde sorunsuz olarak getirdiği yazıyordu.Sanırım sen de sorun yaşamazsın.

E'lerle yapıyorlar. Tarak ne tarafa bakıyor diye soruyor doktor

E harfi ne yöne bakıyor onu sorarlar. C harfinin hangi tarafı açık derler. E'yi ve C'yi sağa sola yukarı aşağı bakarken gösterirler. E harfi astigmat ölçmek için de idealdir.

valla baktım baktım bulamadım (office 2010'da) ama office 2003 te otomatik biçimlendirme menüsünde (ayarlar seçnekler) şu vardı, yarım kalan paragrafları diğer sayfaya taşı (cümle tam böyle değildi ama) senin sorunun ona benziyor. oradaki tiki kaldırınca yarım paragrafı ikiye bölüyor uzun olduğunda. yani bir sonraki sayfaya atmıyor tamamını.. bir buna bak istersen.. bulursan.

basliktan önceki satirda insert > page break yapman gerekiyor

önceki sayfa sonuna page break koyacaksın.

ilk hücreyi seçince sağ alt köşesinde bir kare beliriyor (çekmek için kullanılan şey). ona çift tık.

bi sey olmuyor oyle yapinca. bi de bu excel for mac 2008, onu da soylemem gerekiyordu sanirim

önce alakasiz bos bir hücreye bin yaz, onu kopyala, sonra bine bölünecek sütunun ilk hücresine tikla ve shift+cntrl+alt tusuna basarak hepsini secinde paste special i acip divide i sec.

hemen bir solundaki sütunun dolu olması lazım onun için (o sütunda kaç tane varsa o kadar doldurur zaten). arada boş sütun varsa olmaz. ama mac'ten de kaynaklanıyor olabilir tabii bilemedim.

(git: 493588)

eger felix abinin boslukta hareket ettigini dusunursek limit hiz yok. limit hizi yaratan hava surtunmesi. yani belli bir hizdan fazlasinda yercekiminin hizlandirici pozitif ivmesi ile hava surtunmesinin yavaslatici negatif ivmesinin toplami sifiri veriyor. hava surtunmesi de malum havaya bagli. atmosferin en sik oldugu nokta (aslinda tam bilmiyorum salliyorum ama mantiken) dunyaya en yakin oldugu nokta. valla hesap falan yapmadim ama asti diyorlarsa asmistir. ben cok inanirim boyle seylere..

sadece barajdakini kullansak haklısın. ama enerjinin çoğu termik santrallerden geliyor. hem az kullansak ve enerji kapasitesinin altında kalsak devlet bu enerjiyi yurtdışına satabilir.

de devlet nerden bilecek ne kadar kullaniyoruz, bazen az kullaniriz, bazen cok kullaniriz, tabii bi ortalamasi vardir, ortalama hesaplaniyordur da, bi de hep fazla uretilmeli sanki ama o zaman? termikten uretilsin, kullanilmayan bosa gitmiyor mu?

Teknoloji sandığın kadar geri değil merak etme. Sen evdeki bütün elektrikli aletleri çalıştırdığında nasıl ki voltajda bir düşme oluyorsa, herkes elektrik tüketimine abanınca bunu anlayabiliyorlar. En azından bir dalgalanma, yüklenme, voltajda düşüş olunca barajların kapakları açılıyordur.

-merak etmesem sormam
peki hic "atik" elektrik uretiliyor mu?

dir komutu çalışırmı acaba belki global bişeydir

dir ls gibi, listeliyor, ben bunlari pencerede gormek istiyorum. yani o dosyanin/bulunudugum yerin penceresi/pencerede acilsin isyorum,

ls komutu.

liste istemiyorum, ls/dir liste verir
pencerede acilsinlar, o dosyanin penceresi acilsin

üç yıldır ubuntu görmüşlüğüm yok, desteksiz atıyorsam kusura bakmayın;

nautilus /dizin adı olabilir mi?

arkadaşın dediği nautilus /klasor/yolu işini görecektir. ama bunun normal yolu
xdg-open /klasor/yolu şeklinde kullanmaktır. bu verdiğiniz adresi o uzantı veya adres için tanımlanmış program ile açar. mp3 -> rhytmbox, klasör -> nautilus, url -> firefox gibi ne ise ona yönlendiriyor kısaca

dökümanı: portland.freedesktop.org

bir şey olmaz. stres, hava, yorgunluk her türlü olabilir.
ters yatarsın ondan bile olur.
genel olarak stres yüzünden bu tür ağrılar.
misal ağır bir şey kaldır o zaman bile olur.
ölmezsin merak etme:)

Bugün pazar ama acile gidebilirsiniz. Lütfen ihmal etmeyin. Babam 5 ay önce kalp krizi geçirdi, biz 5 aydır yok anjiyo, yok stent, yok kontrol vs. hep bunlarla uğraşıyoruz. Bir şeyiniz yoksa bile, bunu size doktor söylesin, kendi kendinize karar vermeyin. Eğer damar tıkanıklığını kriz geçirmeden önce tespit edip gerekeni yaparlarsa hiç sorun olmuyor. Ama kriz geçirildiğinde kalpte hasar bırakıyor ve çok daha ağır sonuçlara yol açıyor. Lütfen hemen acile gidin. Bir şey yoksa bile kontrol edilmiş olur, içiniz rahatlar...

ihmal etmicem, yarin gidicem, soz.

Yer.

örümcek örümceği yer ama diğer soruların beni düşünmeye sevk etti.

örümcek kendi ağına da yapışabiliyor gibi bir şey hatırlıyorum sanki okuduğum bir makalemsiden. sanırım doğru noktalara basarak yapışmadan yürüyebiliyormuş ağında. o noktaları da ağı örerken kendisi belirliyormuş.

eğer bu doğruysa başka bir örümcek ağı kendisi örmediği için bu noktaları bilemeyeceğinden yapışabilir. ama tekrarlıyorum böyle bir bilgi doğruysa. zira rüyamda görmüş ve şu anda gerçekmiş gibi hatırlıyor bile olabilirim.

örümcek ağının ortadan dışarıya doğru giden uzun iplikleri yapışkansız, onları birbirine bağlayan kısa iplikleri yapışkanlıdır. örümcek kendi ağında yapışkansız olan ipliklerde hareket eder. eğer yapışkanlıya gelirse kendi ağına da yapışır. ama başka bir örümceğin ağında da uzun ipliklerden yürümeyi akıl eder diye düşünüyorum.

f=open("numbers.txt","r");
numbers=f.readlines();
resultList=[]
for i in range(1,len(numbers)):
-----resultList.append(int(numbers[i-1])+int(numbers+[i]));

buna benzer birşey olması lazım

selam.

ne yaptiginizi anladim. python bilmiyorum dediniz diye soyleme geregi hissetim, belki biliyorsunuz da python saymaya sifirdan basliyor. ben de bi seyler degistirdim, ettim de olmadi maalesef, "IndexError: list assignment index out of range" diyor, sanirim sinirlarla/saymayla ilgili sorun da onu da cozemedim maalesef. benim denedigim hali de su sekilde:


f=open("hop.txt","r")
numbers=f.readlines()
resultList=[]
for i in range(0,(len(numbers)-2)):
resultList[i]=float(numbers[i])+float(numbers[i+1])
print resultList()


-o da 5 sayi varya, len deyince 5 sayi oldugunu buluyor. iki cikardik, 3.
bize de 0, 1, 2, 3 kaliyo loop icin. ki zaten 5 deger oldugu icin 4 degerimiz olmasi lazim da olmadi maalesef.

selamlar,
ben kodu güncelledim bir de ona bakın.

maalesef olmadi o da: "ValueError: invalid literal for int() with base 10: '1.0\n'"


bi de son satirda yazdiginiz son satirda "int(numbers+[i]"da bi hata var mi?

dosyanın içinde sayı dışında birşey varsa onu integer'a cast ederken hata veriyor olabilir. gelen değerler için kontrol yapmak gerekir o zaman da:

for i in range(1,len(numbers)):
-----if math.isnan(numbers[i-1])==0 and math.isnan(numbers[i])==0:
-----------resultList.append(int(numbers[i-1])+int(numbers+[i]));

bu arada sayılar eğer küsüratlıysa int yerine float yazın.

-"name 'math' is not defined"

bi de: "&&" "math" ve "isnan" nedir?

&& logical AND anlamına gelir. ama python'da "and" yazmak lazımmış. isnan'da math librarysinde bir fonksiyon: "is not a number" anlamına gelir, true ya da false döndürür. dosyanın başını ve sonunu kopyalasanız buraya daha kolay olur.

kodun başına "import math" yazın

dosya o kadar. ben burda bunu becerip asil koduma koyucam bunlari, once sunu kotarmam gerek. o yuzden kod bu kadar. sunu anlasam, cok az benzerini mekanik bi seyi modellemede kullanicam.. deniyorum hemen.

File "liste.py", line 10, in <module>
if math.isnan(numbers[i-1])==0 and math.isnan(numbers[i])==0:
TypeError: a float is required

dedi simdi de.

denedigim son hal de su:

import math

f=open("hop.txt","r")
numbers=f.readlines()
resultList=[]

for i in range(1,len(numbers)):
if math.isnan(numbers[i-1])==0 and math.isnan(numbers[i])==0:
resultList.append(int(numbers[i-1])+int(numbers+[i]))
print resultList()

dediğim gibi, dosyada sayı dışında karakterler okundugu için hata veriyor convert ederken. şöyle çalışması lazım:

import re;

for i in range(1,(len(numbers))):
----resultList.append(float(re.sub(r'\s','',numbers[i-1])+float(re.sub(r'\s','',numbers[i]));
print resultList()

gelen her string'in içinde eğer \n,\t,\a gibi karakterler varsa onları kaldırıyor ardından float'a çevirip topluyor...

listede sayidan baska bi sey yok.
yine de calismadi, ve cok ilginc en sonda veriyor hatayi da. ki son satiri siliyim, son satir da print, hata yine oluyor:

hata veren hali de su:


import re

f=open("hop.txt","r")
numbers=f.readlines()
resultList=[]


for i in range(1,(len(numbers))):
resultList.append(float(re.sub(r'\s','',numbers[i-1])+float(re.sub(r'\s','',numbers[i]))

print (resultList)

eksik parantez koymuşum da o yüzden...

resultList.append(float(re.sub(r'\s','',numbers[i-1]))+float(re.sub(r'\s','',numbers[i])))

selam selam,

sizinkilerden de faydalanip soyle bi sey yazdim, sansin ve sonuna kadar yardiminiz yardimiyla calisti:


f=open("hop.txt","r")
numbers=f.readlines()

liste=[]

for i in range(0,(len(numbers)-1)):
toplam=float(numbers[i])+float(numbers[i+1])
print "toplam lan:", toplam
liste.append(toplam)

print("#######")

print(liste)


cidden cok saol!!

sadece tek sorun kaldi, bu listedekileri bi dosyaya yazmak gerek, bokunu cikarmis gibi olcam ama o nasil olacak?

soyle bi sey denedim, yemedi:


f=open("hop.txt","r")
numbers=f.readlines()

liste=[]

for i in range(0,(len(numbers)-1)):

file=open("data.txt","a")
toplam=float(numbers[i])+float(numbers[i+1])
print "toplam lan:", toplam
liste.append(toplam)
file.write(toplam)
file.close()

print("#######")


print(liste)

tamam işte onun için de ayrı bi file açıp write ile yazdıracaksınız, doğru olmuş. ama write sadece string kabul ediyor o nedenle de str kullanarak string'e typecast edeceksiniz. yazdıgınız değerden sonra satır başı yapmak istiyorsanız da "\n" karakterini ekleyeceksiniz. yani:

sayi=21.1212;
file=open("hede","w"); //"a" derseniz dosya varsa sonuna ekler
file.write(str(sayi)+"\n");
file.close();

resultList'e gerek yok o zaman.
append yapacağınız yerde file.write(str(total)+"\n"); deseniz de olur...

sayenizde python öğreniyorum ben de :}

oldu. son halini de koyim, biri bakar eder falan:

f=open("hop.txt","r")
numbers=f.readlines()

liste=[]

for i in range(0,(len(numbers)-1)):

file=open("hoppa.txt","a")
toplam=float(numbers[i])+float(numbers[i+1])
print "toplam lan:", toplam
liste.append(toplam)
file.write(str(toplam)+"\n")
file.close()

print("#######")


print(liste)

cok saol tekrar tekrar

ev kiralıyorsun, sonra büyük bi pasta hazılayıp kiralık eskort kızı bu pastaya saklıyorsun, sonra arkadaşın açınca şok oluyor, bu kıza koyuyor, eğleniyorsunuz falan işte böyle.

buyuk pasta, red kit'teki gibi pasta mi, nerden bulucaz o kadar buyuk pastayi? -bana bi tane pasta, icine escort girecek kadar buyuk olsun?
-ciddi ciddi soruyorum, hic anlamadim ciddi olup olmadigini.
ev kiralamak nasil oluyor? boyle seyler icin kiralanan evler mi var. bi ev lafidir gidiyor da, kime gidicez, internetten mi aricaz, napicaz?

pythonu cok hatirlamiyorum ama string olarak gordugu icin olabilir mi? numaraya convert edilmesi gerekiyor olabilir

python ile ilgili pek bir deneyimim yok ama diğer dillerde, yazılan veriyi elle flush etmek ya da dosyayı kapatmak gerekir kaydedilmesi için. close(file) tarzı birşey olması lazım.

close() da ediyorum.

o yukarlarda kaldigi icin copy paste e giremedi. sorun su ki, mesela

file.write("kimsinolum") yaziyim oluyo, file.write("Sigma1") yaziyim, sigma1 yaziyo artik kac tane yaziyorsa, paratez ile falan birakinca da hata veriyo, nasil yapayim bilemedim.

şöyle deneyin bir de:

file.write(str(Sigma1))
file.write(str(Shear))

valla oldu. cok tesekkurler de yanyana yaziyor ne var ne yok, onlari her iteration icin olanlari yanyana, sonra icin alt satira gecmesini de sorsam, cok mu sey sormus olurum?

write(str(Sigma1)+"\n")

o da oldu, ama yan yana degiller, hepsini bi sira boyunca diziyor alt alta.
-bu sonra soru, gercekten.

yani:
sigma1, Shear
sigma1, Shear
sigma1, Shear
sigma1, Shear
sigma1, Shear
sigma1, Shear
sigma1, Shear

gibi nasil olur?

sole oluyormus:
file.write(str(Sigma1))
file.write(str(Shear)+"\n")

-bi de cidden cok tesekkurler. kolay gelsin cok.

if a<100
yukle a
if b<100
yukle b

sizin yazdığınız şekilde şartlardan her hangibi biri true ise hepsini yükler yani a 1000 den küçükse hepsini yükler, herhangi birinin değil hepsinin minimum 100 olması durumunda durur yanılmadımsa

zaten de sizin dediginiz gibi yapiyor, ama
if a<100
yukle a
if b<100
yukle b

seklinde yazdigimda ayni anda yapacak mi bunlari, yoksa alt satira gecmis olmuyor mu?
bi deniyim:)

ben mi yanlış anlıyorum acaba

sizin yazdığınızın türkçesi şu;
a 1000 den küçükse ya da b 100 den küçükse ya da c 100 den küçükse
hem a yı yükle hem b yi yükle hem c yi yükle

benimkisi ise:
a yüzden küçükse a yı yükle
b yüzden küçükse b yi yükle
c yüzden küçükse c yi yükle

tabi tüm bloğu rüekli tekrar etmesi için döngü içine almanız gerekebilir, hali hazırda bir döngü var mı ya da ihtiyaç var mı emin değilim

siz benim dedigimi dogru anlamissiniz, buna ek olarak ben istiyorum ki a limite geldiginde yuklemesi dursun, ama digerleri devam etsin.

ve bu yuklemelerin ayni anda olmasi gerekiyor, o da cok onemli.

döngü içerisine alırsanız diğerleri devam eder

while (a<100 or b<100 or c<100):
if a<100 yukle a
if b<100 yukle b
if c<100 yukle c

bu şekilde olması lazım.
if-while kullanımında yanlış olamsın tabi, formatta. yoksa mantığın bu şeklide olması gerek diye düşünüyorum

tesekkur.

olmadi ama, sozsuz loop'a girdi daha ilk asamada

hocam döngüyü dil içerisinde kullanma şeklinizde problem olabilir. benim yazdığım python için değil genel olarak mantığı. baktığımda doğru görünüyor bana. siz yazdığınız kodu buraya koysanız sakıncası yoksa?

hatta buraya yazmak yerine [email protected] adresine yollar mısınız?
tab vs çıkmadığı için yanıltabilir.

kodu koyarim sorun olmaz da, calistirmak icin yade diye bi program gerekiyor.
yade-dem.org
yine de yolla dersen yolliyim

yine de yolla dersen yolliyim
=>
yine de yolla derseniz yolliyim

cok tedirgin oldum, siz olcak.

oncelikle oldu, calisiyor, o da soyle:

if a<100
yukle a
if a>100
yukle a'yi sifir ile

if b<100
yukle a
if b>100
yukle a'yi sifir ile

...

if a>100 and b>100 and c>100 and d>100 and e>100:
dur.

yardimlar icin tesekkurler ama yazdigim ce calisan sey de bi seyi anlamadim maalesef.
ilk if'den ikinciye gecince ilkini de surdurmus oluyor, hepsine ayni anda mi bakiyor.
-ben insaatciyim, cehaletimi mazur gorun de ben o satira don demedigim halde o satira donmesi garip geldi, bu python'un bi ozelligi mi?

bi de
print yuk miktari a
print yuk miktari b
...

leri en basa yazinca calisiyorlar, en sonra olurlarsa bi sey basmiyorlar ekrana, onun da sebebini ayri merak ediyorum.

cidden cok tesekkurler.

merhaba,
python konusunda çok bilgili değilim yanlış bilgi vermek istemem, başkası düzeltebilir.
if yazdığınız satır kendi kendine döngüye girmez, döngüye sokan başka bir şey vardır (while/for vs)
yazdığınız "ilf id den ikinciye geçtiğinde ilkinide sürdürmüş oluyor" dan kastınız nedir acaba?bunu anlamadığım için yorum yapamıyorum
bir de kodun ilgilikısmını gönderirseniz daha faydalı olur, kodu çalıştırmam şart değil en azından üzerinde rahat konuşabiliriz

hier kommt die sonne ya katılmamak elde değil.

tüm diktatörler meşrudur. diktatörlük bir yönetim biçimidir. diktatör bu yönetim biçiminin yöneticisidir.
tarihteki diktatörlerin yaptıkları bazı şeyler veya çoğu şey gayrimeşrudur. soru yanlış.

hier kommt die sonne ye katılmamak nasıl mümkün değil anlamadım.
Tayyip Erdoğana mı, Mustafa Kemale mi, Darbe Cumhurbaşkanlarına mı atıfta bulunuyor anlaşılmıyor.

Demokrasinin manipüle edildiği, kağıt üzerinde oylamaların yapıldığı ve herşeyin kılıfına uydurularak iktidara gelindiği ülkelerde meşru diktatörlük olmaktadır. Adama hesap sorsan işte oylar bunlar beni seçen sizlersiniz der, sadece olumlu yaptıklarını duymak pohpohlanmak ister ama gel gör ki en ufak bir eleştriye katlanamaz kimsenin sesi çıksın istemez.

İşte ben buna meşru diktatörlük diyorum.

meşru diktatör olmaz. hangi halk bir vekile diktatörlük verir ki. diktatörlük gücü elinde tutanların demokrasiyi yok etmesidir.

the dictator filmini seyretmeni tavsiye ederim. olursa ancak öyle olur gibime geliyo.

zor. çok düşük bir ihtimal. din değiştirmek öyle kolay ve sık görülen bir durum değil.

ergenken nasıl diğer dinlerin kitaplarını okuduysam o durumda da kuran okurdum.bi ihtimal etkilerdi beni.etkilenmesem bile babadan görme dinim (hristiyanlık olacağını var sayıyorum) pek mantıklı gelmezdi deist olurdum.

ayni soruda yeri ve dini degistirip tekrar sor kendine.

Müslümanım. Ama öyle doğmasaydım kitaptan okuyarak olmak da birinden etkilenip olmak da zor olurdu herhalde.Kitapları okusan 4'e kadar eş alınabilir, erkekler evin reisidir şudur gibi şeyler Avrupada yetişmiş kadının hadi leyyn diyeceği türden.Fransa'da, Almanya'da çeteler, uyuşturucu satıcıları hatta kadın pazarlayıcıların büyük kısmı arap, türk ve arnavut çoğu da müslüman. Kalanlar çocuk parasıyla geçinen, serseri, eşini eve kapatıp kendi gece alemlerinde erkeklerle dolu ve en kadın düşkün olanlar yine bunlar. Müslüman kadınlar desen çok pasif ve neredeyse görünmezler (bu nedenle müslüman olduğunuza inandırmak bazen güç olabiliyor). Çok pis genelledim biliyorum ama iyi örnek çok az ki kime özeneceksin?
Sonradan müslüman olmuş tanıdığım Almanların büyük kısmı cemaat kapsamındaki kişilerdi. Başka da vardır ama münferittir rakam çok azdır diye düşünüyorum.

misak-ı milli sırasında sadece osmanlının çok az yerleştiridiği türk aileler vardı. kürtlerde eskiden beri müslüman oldukları için osmanlı bi iskan politikası gütmedi sadece merkezden vali atadı. ermeni nufus tehcirden sonra zaten çok çok azaldı ama tehcirden önce doğu anadolu için diyorum kürtlerden fazlaydılar ama güneydoğu da kürtler fazlaydı yine. ama tehcirden sonra bile yine de bi yüzde beş civarı bi ermeni nufus vardı.

ermenilerin bölgeyi ingilizlerden teslim alan fransızların yardımıyla tehcirden dönmeye çalıştıkları ve bunun üzerine de halkın ayaklandığı söylenir. sebep ne olabilir düşünün bakalım :)

yani aslinda kurtler doguanadolu'da cogunluk olmadi hicbir zaman? ille birinin hakki ise cogunluk ile bakarsak ermenilerin hakki daha fazla yani?
peki kurtler o zamanlar ya da oncesinde ayanlar var iken bagimsizlik isteginde hic bulundu mu?

doğu anadolu'da türk de epey var imiş.. göç edenler, eriyip gidenler vs..

doğu anadolu - ermeni - çoğunluk - kürt - türk

anahtar kelimelerinin olduğu yerde başrolde olması gereken madde:

en.wikipedia.org

tabi rakamlar, tartışmalar, çelişkiler vs vs.

tabi o zamanki van, erzurum, sivas şimdiki van sivas erzurum illeri ile örtüşmüyor. daha daha geniş.

haritadan bakarsınız artık.

nişanyan:

yaklaşık olarak "bu gidişin sonu belli..." demiş. ben de diyorum her yerde. umarım sağ salim ayrılırız desem sıkıntı olmaz ama sıkıntı olabilir o nedenle diyemiyorum.

1. ermeniler gönderildi.

2. türkler kendi gitti.

3. doğu kürtlere kaldı.

diye özetlesek yeridir. "kürt mürt yoktu dağda yaşarlardı herkes gidince şehir onlara kaldı" demiyorum, bu sığ bir mantık olur. "doğu eskiden sırf türkmüş" demek ne kadar hatalıysa doğuyu sırf kürt görmek de o kadar hatalıdır.

---

şu an bile van'da yüzde 20 - 30, bitlis'te biraz daha fazla, diyarbakır yüzde 10, urfa yüzde 20 türk vardır bölgede. maraş elazığ malatya antep erzurum zaten türklerin çoğunlukta olduğu yerler.

mardin'de yüzde 20-30... urfa'da 40, siirt'te yarı yarıya, muş'ta çok çok az arap vardır.



ermeni mevzusunda:

şimdiye kadar:

1 urfalı
1 ordulu
1 muşlu
1 erzincanlı
1 adanalı

arkadaşım yakın köklerinde ermenilik olduğunu söyledi. ilginç... yani, ilginç değil ama ilginç.

gönderdildikten sonra kalanı, kalanından benimle tanışanı, bana açılanı bu kadar.

squeal like a pig var ingilizcede domuz gibi cırlamak mı denir artık tiz ses çıkarma babında.

(bkz: as greedy as a pig)

idioms.thefreedictionary.com

göze çarpanlar:
domuz gibi şişko
domuz gibi yemek
köşeye sıkışmış domuz gibi ciyaklamak
domuz gibi terlemek

rusça da domuz gibi yemek yemek diye bi deyim vardır.

var.
muslumanlikta da tovbe edince hop siliniyor gunahlar.

müslümanlıkta tövbe edip bir daha yapmazsanız allah affedebilecegini soyluyor.ama kesin degil öyle tövbe ettim oldu bitti yok yani.

e ulan ozaman amına koyalım ortalığın? beyler, kendimizi kandırmayalım, bu günahların silinme olayı bizim ibadet şevkimizi kırmamak için.

Günahlar silinir silinmesine de tövbenin de bi raconu var. 'Gideyim üç beş kişiye kuru iftira atayım, birini öldüreyim, bi banka soyayım, ondan sonra oturur tövbe ederim, Allah büyük, affeder' kafasıyla olmaz o iş :) Yaptığın hata sana gerçekten rahatsızlık vermiş olmalı, samimiyetle tövbe etmelisin ve tekrarlamamaya gayret etmelisin. Dinden bağımsız olarak işin mantığı budur bence.

kiliseye gidince hoop günahlar temizlenmiyor. Biraz az amerikan filmi izleyin :)

tamam, az film izlicem de
soruya donersek, var mi, varsa nasil var? geciyor mu incil de? geciyorsa neresinde?

Kur'an 'ı okuyun. Her yerde Allah affetmeyi çok sevendir manasında ayetler geçiyor. burada saatgeceninonikisi'nin bahsettiği gibi olayın bokunu çıkartmama durumu var. Sevap nedir, günah nedir bunlar da var. En temeli din nedir sorusunun cevabını bulmak. Sizi Rum suresi 30. ayete yönlendiriyorum.

ceza hukuku italyadan o da roma hukukundandır herhalde diye fikir yürütüyorum.
hani türkler göçebeyken ağır cezalar 10 günmüş ya, ki çok ağır bir ceza göçebe millet için. romalılar için de (düz hesapla, başka bir nedeni olduğunu sanmıyorum) 10 sene gerçekten caydırıcıdır, zaten adamlar yaşam süresinin kısalığı yüzünden 30unda falan ölüyordu, boş beleş sallamaya devam etmiyorum yeter.

super soru, evet cevabi ben de merak ediorum.

roma'dan degil. roma hukuku prof'una sordum, ben bilmem dedi.
bizim ceza da italya'dan degil, almanya'dan.

Eskiden olsa adam öldürünce sen de öldürülürdün. Mantığı gayet basit ve makul. (bkz: idam) (bkz: kısas)

Şimdi adam öldürünce müebbet yiyorsun. O da kısasın bir yansıması.

@microfiction'a paralel olarak, 1926 tarihli ceza kanunu İtalya'dan iktibas edilmişti. Bu kez iktibas sözkonusu değil. (Ayıp lan, 100 senelik devlet kanun iktibas eder mi?) Yeni kanunda Alman etkisi bayağı arttı ama İtalyan etkisi de yoğun. Türk doktrini de zaten Almancılar ve İtalyancılar olarak ikiye bölünmüş durumda. (Evet son 10 saatimi Alman ekolü öğrenmeye çalışarak geçirdim, 10 saat lan, İtalyan ekolüyle yetiştim diye suçum günahım neydi benim?!)

Zaten dediğin gibi 10 yıl diye bir şey yok. 8-12 var mesela. İndirim sebepleri var, nitelikli haller var, ceza sorumluluğunu azaltan haller var, ayrıca hakimin bir sürü takdiri indirim sebebi var... Hülasa var oğlu var. Tüm bunlar da zaten bahsettiğin sorunu biraz kırabilmek, cezalara esneklik kazandırabilmek için.

Eski yıllardan şunu hatırlıyorum, bir deneme-yanılma durumu olmuş gerçekten. Cezaların caydırıcı olabilmesi için ağırlıkları aşırı arttırılmış (Fransa'daydı yanılmıyorsam, şu an beynimden dumanlar tüttüğü için adımı sorsan bilemeyebilirim) fakat bu kez de hakimler ceza vermekten kaçınır olmuşlar. Caydırıcılık tümüyle ortadan kalkmış yani.

ben alman olan yeni hali diye demek istemistim, diyememisim. adamlar almanca ders notlarini cevirip, alin lan yeni turk ceza kanunu da bu olsun diye bi sey duymustum iyi bi kaynaktan.
tesekkur, cevabi fazlasyla aldim.

96'daki olaylı düşürülüşte sağ kurtulan bir pilot, fırlatma koltuğu sayesinde kurtulduğunu, denize düşse dahi onu su üstünde tutabilecek bir bot şiştiğini ve fırlatma koltuğunda verici olduğunu söylerek kendisinin o dönem yine Yunanlılar tarafından kurtarıldığını anlatmış.

Bahsettiğiniz pilotların ise patlama esnasında uçakta bulunduklarını düşünüyormuş. Umarız en kısa sürede aileleri ile birlikte olabilirler.

koltukta değil doğrudan üzerinde gps vericisi olduğunu ancak sinyal alınamadığını açıkladılar sabah.

eğer askerlerimiz suyun altındaysa gps vs.. 1400m aşağıda çalışmaz.

imei kaydı için havaalanındab bi para ödendiğini sanmıyorum, pasaporta kaydediyorlar sadece. o 100 lira olan başkasının pasaport kayıt hakkını kullanırsanız o kişiye verdiğiniz para oluyor. ama daha iyi bilen biri daha yazsın bence.

100 tl har(a)ç alınmaya başlandı yeni bir uygulama olarak. ama nereye ödeniyor vs ayrıntısını bilmiyorum doğrusu.

@ minguinho

Bahsettiğin şey farklı. 100 lira devletin aldığı harç, başkasının pasaportunu kullanma bedeli değil.

Arkadaşım dün sormuş vergi dairesine 100 lira yatırıp dekont ile geleceksiniz demiş Turkcell İletişim Merkezi. Ne kadar doğru bilmiyorum.

Python bilmiyorum ama büyük ihtimalle sp nesne adıdır. sp nesnesiyle makeCloud metodunu(veya fonksiyonunu) çağırıyorsun. Dolayısıyla sp'yi her yerde aynı şeyde değiştirsen sorun çıkmaz bu yüzden. Sen yine başka cevaplarda bekle bence.

okuma yapip ne yaptigini anlamak istedigin konu "object oriented programming". layer26 ne oldugunu aciklamis zaten. Spherepack sinifindan bir nesne aratip, makeCloud ve toSimulation metodlarini cagiriyorsun. "pack.Spherepack()" ' i degil de, pack modulunde bulunan Spherepack sinifindan yaratilan bir nesneyi "sinan" diye isimlendirmis oluyorsun. Yani sen her "sinan" yazinca "pack.Speherepack()" cagirilmiyor; ilk kez cagirdiginda o nesne yaratilmis olup, sonraki satirlarda da o nesnenin metodlarini cagiriyorsun. Daha detayli bilgi icin wikipedia' ya bak veya baska bir yerden bir kac makale oku.

python'da object oriented programming'e bakarsan istediğinden çok daha fazlasının içine dalmış olursun. etrafındaki kaynaklardan class'larla ilgili bölümü okursan yeterli olur.

İslâm Hukuku'nda Gayrimüslimlerin Vatandaşlık Statüleri

Giriş

İslâm hukukunda dini inanç özgürlüğü açısından gayrimüslimlerin vatandaşlık hakları başlangıçtan günümüze kadar hiçbir zaman tartışma konusu olmamıştır. Bunun yegâne istisnasını bazı İslâm hukukçularının Arap müşrikleri, mürtedler ve Ehl-i Kitap kapsamıyla ilgili bazı farklı yorumları oluşturmaktadır. Kur’ân, Ehli Kitab’ı cizye ile yükümlü tutmakla, onların vatandaşlık statüsüne sahip bulunduklarını zaten beyan etmiş olmaktadır (Tevbe Sûresi, 9/29). Mecusilerin vatandaşlık hakkına sahip olacakları ise Peygamberimizin tatbikatına dayanır (Buhari, Cizye, 1; Tirmizi, Siyer, 31). İslâm hukukunda Mecusilerin vatandaşlık hakkına sahip oldukları konusunda ihtilaf olmamakla birlikte, onların Ehl-i Kitap kapsamına dahil olup olmadıkları konusu tartışmalıdır. İmam-ı Azam Ebu Hanife’ye göre Peygamberimiz Ehl-i Kitap olmadıkları halde Mecusileri vatandaşlık statüsüne dahil etmiştir. Yine, Hanefîlere ve Malikîlere göre, İslâm’da Ehl-i Kitap, Mecusi, müşrik, hattâ ateist bile vatandaşlık hakkına sahip olabilmektedir. Kısacası, vatandaş olabilmek için insan olmak yeterlidir. Gayrimüslimlerin vatandaşlık statüleriyle ilgili tartışmalar, daha ziyade eşitlik düsturunu ilgilendirmektedir. Biz, bu makalede gayrimüslimlerin vatandaşlık sözleşmesinin hukuki niteliğini özgürlük prensibi, kapsamını ise eşitlik prensibi açısından inceleyeceğiz.

Vatandaşlık Sözleşmesinin Hukukî Niteliği

İslâm hukukunda gayrimüslimlerin vatandaşlık sözleşmeleri, eman (himaye hakkı) müessesesine dayanır. Eman müessesesi kendi içinde geçici ve daimî niteliğiyle iki gruba ayrılır. Geçici eman, uluslararası nitelikte devlet başkanının yetkisine bağlı olan ve başlangıcı itibariyle bağlayıcı olmayan bir akit olarak kabul edilir (Kasani, VII, 109). İslâm hukukunda vatandaşlık sözleşmesi ise, Müslümanlar açısından tek taraflı bağlayıcı bir sözleşme olarak değerlendirilir (Kasani, VII, 107). Farklı bir ülke vatandaşı olan herhangi gayrimüslim bir kişinin gönül rızasıyla vatandaşlığı kabul etmesi, vize süresinin bir yılı geçmesi, gayrimenkul satın alması veya evlilik gibi sebeplerle vatandaşlık statüsünü kazandığı bilinmektedir. Ayrıca savaşın hangi merhalesinde olursa olsun, vergisini verme taahhüdünde bulunan gayrimüslim düşman bir kişinin vatandaşlık sözleşmesini kabul ettiğini beyan etmesi kâfi görülmektedir. Savaşta ısrar edenlere de, yenik düştüklerinde vatandaşlık hakkı tanınmaktadır (Zeydan, 25 vd.).

İslâm hukukunda vatandaşlık sözleşmesi “müebbet eman” diye isimlendirilir ve daimi bir statüyü ifade eder (Kasani, VII, 110). Bilindiği gibi, ticari sözleşmeler bozulabilir, ebediyet şart olmakla birlikte evlilik sözleşmesi de bozulabilir; fakat gayrimüslimlerin vatandaşlık statüleri, gerektirici bir sebep olmadıkça Müslümanlar açısından hiçbir zaman bozulamaz. Hanefi Mezhebi’nde ceza vakaları vatandaşlık anlaşmasının feshini gerektirmez. Vatandaşlık anlaşması sadece gayrimüslim vatandaşların ya düşman bir ülkeye sığınmaları ya da isyan etmeleriyle hükümsüz kalır (Kasani, VII, 106-107, 112). Bu konuda temel yaklaşımı Hanefilerinkinden farklı olmamakla birlikte, İmam Şafii başlangıçta şart koşulması durumunda, ilgili şartların ihlalinin de anlaşmayı hükümsüz kılacağı kanaatindedir (Şafii, IV, 208-211).

Fıkıh literatürümüz, Müslüman veya gayrimüslim bir vatandaşı vatandaşlıktan çıkarma kavramına yabancıdır. Çünkü İslâm hukukunda vatandaşlık sözleşmesi yönetim yetkisinin dışında kabul edilmektedir. Bu sebeple devlet başkanının bile gayrimüslimlerin vatandaşlık sözleşmelerini feshetme yetkisi yoktur (Kasani, VII, 109; Hamidullah, 210). Bu durum, insana değer vermenin ve hukukun üstünlüğü ilkesinin tabii bir sonucudur. İslâm dünyasında katliam ve soykırım türü bir hâdisenin meydana gelmemiş olması bu düsturla yakından alâkalıdır. İslâm tarihinde en radikal çözümler bile iskan politikasıyla sınırlı kalmıştır. Konunun ayrıca, modern vatandaşlık kavramının 20’nci asırda ortaya çıkan ulus devlet kavram ve niteliğiyle de alâkası bulunduğunu, yani modern dönemde vatan ve vatandaşlık kavramlarının farklı ve özel boyutlar kazandığını kaydetmek gerekir.

Vatandaşlık Sözleşmesinin Kapsamı

Gayrimüslimlerin, can, namus, çocuk ve mallarının dış ve iç tehditlere karşı korunması, dini hakları, İslâmî ibadetlerden muafiyetleri, cizye ile yükümlü olmaları, asayiş ve emniyet faktörü vatandaşlık hakları kapsamında değerlendirilebilir. Biz burada ilgili konular hakkında genel bilgiler vermekle yetineceğiz.

a. Dış Güvenlikleri

Vatandaşlık sözleşmesinin gereği olarak gayrimüslimlerin haricî ve dahilî tehditlere karşı can, namus ve mal güvenliklerini sağlamak Müslümanların garantörlüğündedir (Kasani, VII, 111). Peygamberimiz (s.a.s.) bu garantörlüğü, “Onlar Allah’ın ve Resûlü’nün zimmetindedir.” (Tirmizi, Siyer, 48) ifadesiyle tanımlar. Hz. Ömer (r.a.), vatandaşlık sözleşmesinin, onlar uğruna savaşmayı bile gerekli kıldığını belirtir (Buhari, Cihad ve Siyer, 174). Halid b. Velid’in Hire halkıyla yaptığı vatandaşlık anlaşmasında ise şu ifadeleri görüyoruz; “Eğer verdikleri sözleri tutar, ahitlerini muhafaza ve şartlara riâyet eder, Müslümanlara karşı vergi borçlarını öderlerse, o vakit onlar için bir gayrimüslim vatandaşa tanınan haklar eşit olarak tanınır. İç ve dış düşmanlara karşı onların müdafaasını yapmak, can ve mal emniyetini sağlamak bizim vazifemizdir” (Ebu Yusuf, 143-144).

Gayrimüslimlerin dış tehlikelere karşı korunduğunu ilk dönemlerden itibaren görmekteyiz. Suriye’nin fethi esnasında ordu kumandanı Ebu Ubeyde b. Cerrah (r.a.), Şam bölgesi Hıristiyanlarıyla sulh anlaşması yaparak onları zimmete kabul eder. Gayrimüslimler İslâm devletinin adil ve insani davranışı, Müslümanların dürüstlüğü ve iyi ahlâkı karşısında duydukları hayranlık ve memnuniyet sebebiyle, Müslümanlar lehine, savaş hazırlığı içinde olan Rumlardan bilgi getirmeye, İslâm devleti için casusluk yapmaya başlarlar. Rumların savaş hazırlıklarının ciddi sayılabilecek bir noktaya ulaşması karşısında Ebu Ubeyde (r.a.), bölgedeki Müslümanlarla sulh anlaşması yapmış bulunan memleketlerin valilerine birer mektup yazarak, gayrimüslimlerden toplamış oldukları cizye ve haraçları iade etmelerini emreder. Gayrimüslimlere hitaben de şöyle yazar: “Biz, sizden almış olduğumuz mallarınızı size geri iade ediyoruz. Çünkü, bize gelen haberlere göre Rumlar büyük bir savaş hazırlığı içindeler. Halbuki biz, bu malları sizin canınızı, malınızı ve memleketinizi korumak için almıştık. Şu anda biz buna muktedir değiliz. Sizden aldıklarımızı geri veriyoruz. Allah bizi, düşmana karşı muzaffer kılarsa, önceki şartlara yine bağlıyız.” Bu talimat üzerine alınanlar iade edilir (Ebu Yusuf, 139).

O esnada gayrimüslimler ise şöyle derler: “Sizlerin idaresi ve adaleti, daha önce içinde bulunduğumuz zulüm ve zorbalıktan bizim için daha iyidir. Bizler, sizin valinizle birlikte Herakl’ın ordusunu şehirden kovacağız.” Oradaki Yahudiler de harekete geçtiler ve “Tevrat üzerine yemin ederiz ki, Herakl’ın kumandanı, bizi mağlup ve yok etmeden Hıms şehrine giremeyecektir” dediler ve şehrin kapılarını kapatıp müdafaa ettiler. Müslümanlarla anlaşma yapmış olan diğer şehirlerin Hıristiyanları ve Yahudileri de aynı şekilde hareket ettiler ve şunları söylediler: “Eğer Bizanslılar ve onlara bağlı olanlar, Müslümanlara galip gelirlerse, bizler daha önceki (kötü) halimize döneriz; biz, Müslümanlardan bir kişi de kalsa, onlara verdiğimiz söze bağlı kalacağız.” Allah, Müslümanlara zafer nasip ettiğinde bu insanlar, şehirlerinin kapılarını açtılar, davul ve zurnalarını çıkarıp oynadılar (Belazuri, 195-196).

b. İç Güvenlikleri

Gayrimüslimlerin can, namus ve mal güvenlikleri dış tehlikelere karşı korunduğu gibi iç güvenlikleri de sağlanmaktadır. İslâm muhakeme hukukuna göre kul hakkı ile ilgili davalarda davacı veya davalının dinî kimliğinin verilecek hükme hiçbir olumsuz etkisi yoktur. Hattâ İslâm hukuk tarihinde değil Müslüman bir kişinin, devlet başkanının bile gayrimüslim bir vatandaşla beraber muhakeme edildikleri bilinmektedir. Böyle muhakemelerde Müslüman hakimlerin halifelerin aleyhine karar verdikleri vakalar vardır.

İslâm ceza hukukuna göre, Müslüman ve gayrimüslim vatandaşlar eşit hükümlere tabidir. Bir Müslüman’ın bir gayrimüslim vatandaşı öldürmesi durumunda Ebu Hanife’ye göre kısas hükümleri uygulanmaktadır. Çünkü Kur’ân’da “nefs/insan” kelimesi kullanılmıştır (Mâide Sûresi, 5/32). Nefs kelimesi de inanan inanmayan herkese şamildir. İbn Abbas, diyet yönüyle Müslüman ile gayrimüslim vatandaşın eşit olduğunu belirtir. (Kâsânî, VII, 252)

Müslüman ölülere saygı gösterildiği gibi gayrimüslimlerin ölülerine de saygı gösterilmelidir. Hayattayken gayrimüslimlere hakaret edilemediği gibi mezarlıktaki kemiklerine de hakaret edilemez. Müslümanlara iftira etmek yasak olduğu gibi gayrimüslimlere de iftira etmek yasaklanmıştır. Şâyet bir Müslüman bir gayrimüslim kadına tecavüz ederse bir Müslüman kadına tecavüz ettiğinde kendisine verilecek cezanın aynısıyla cezalandırılır (Hamidullah, 174).

Gayrimüslimlerin mal varlıklarına riâyet edilmektedir. Müslüman bir kişinin gayrimüslim bir vatandaşın malını çalması durumunda hırsızlık cezası tatbik edilir. Hattâ dini açıdan Müslümanlara haram olan içki ve domuz gibi mallar gayrimüslimlerin mal güvenlikleri kapsamına dahildir. Her ne kadar bu mallar Müslümanlar açısından kıymeti haiz bir mal (mal-ı mütekavvim) olarak değerlendirilmeseler bile, gayrimüslim sahiplerince mali bir değer ifade ettiği için bu mallara dokunulamaz. Hakim kanaate göre, Müslüman birisinin bu mallara zarar vermesi durumunda tazmin etmesi gerekir (Serahsî, Mebsut, XI, 102).

c. Dinî Hakları

Peygamberimiz (s.a.s.), hicretle Medine’yi şereflendirdiklerinde, değişik inanç, değişik düşünce ve farklı etnik gruplarla yaptığı sözleşmeye (Medine Sözleşmesi) milimi milimine riâyet edilmiş; dini, ırkı, sosyal seviyesi ne olursa olsun, fevkalâde bir hassasiyetle herkesin hukuku gözetilmiş ve uzak-yakın çevreye göre “Medine-i Münevvere” bir “dâru’l-emân” hâlini almıştı. O çağ bir altın çağdı ve Peygamber Şehri de Cennet bahçelerinden bir bağdı. Bununla beraber özellikle son zamanlarda Medine vesikasının bir anayasa olarak takdim edildiği ve çok hukukluluğun bir referansı olarak kullanıldığı görülmektedir. Oysa tarih kitaplarında ilgili vesikanın bir anlaşma metni olduğuna dikkat çekilir. Bu yüzden, müteakip dönemde ilgili kabileler ile yapılan muhasara ve muharebelere sebep olarak, onların mezkûr anlaşmayı bozmaları gerekçe gösterilmektedir. Dolayısıyla Medine vesikasının, daha ziyade uluslararası ilişkileri, daha doğrusu, bir konfederasyon içi ilişkileri ilgilendirdiği söylenebilir. Belki de bu sebeple zimmet hukukunun anlatıldığı siyer bölümlerinde ve ahkâmu’z-zimmiyyin türü eserlerde Medine vesikasına pek atıf yapılmaz. Burada Hz. Ömer döneminde Tağlib kabilesiyle yapılan anlaşmanın bazı dini-hukuki sonuçları bulunması sebebiyle, bu anlaşmanın ilgili bölümlerde ve ilgili eserlerde anlatıldığına işaret etmek yerinde olacaktır (Ebu Yusuf, 66-67, 120 vd.). Tabii ki bu yorum, Medine vesikasının orijinalitesini inkârı ima etmez. Medine vesikası, barış düsturunun yanı sıra, konfederasyon içi ilişkilerde dayanışma ve yardımlaşma düsturunu hayatiyete geçirmesi yönüyle ebette çok büyük önem arz eder. Medine vesikası iç hukuku ilgilendirmez. Bununla birlikte şu söylenebilir ki, sözleşmenin yapıldığında Medine’deki Müslüman ve gayrimüslim toplumlardan her birinin iç hukukları açısından serbest oldukları a priori bir gerçek olarak kabûl edilmiş ve bundan dolayı anlaşmada bu konuya yer verilme gereği duyulmamış da olabilir.

İç hukuk yönüyle İslâm hukukunda genel düstur mülkilik prensibidir. Diğer bir ifade ile, İslâm ülkesinde yaşayan herkese, dini kurallarıyla ilgili olmayan hususlarda dinleri ne olursa olsun İslâm hukuku eşit olarak uygulanır. Bu bakımdan Müslüman bir devletin hakimiyeti altında yaşayan gayrimüslimler, vatandaşlıkla ilgili hükümlerde İslâm hukukuna tabidir. Muamelat ve ceza konuları da bu kapsama dahil olmakla birlikte (İbn Abidin, IV, 128-129; Şafii, IV, 180), evlenme, boşanma ve miras gibi hususlarda gayrimüslimler kendi kitaplarına göre davranırlar, davranabilirler. Peygamberimizin “Müslümanların hakları onların da hakları, Müslümanların sorumlulukları onların da sorumluluklarıdır.” hadisi (Tirmizi, Siyer, 48) hukukî prensibi beyan eder.

Fıkıhta gayrimüslimlerin dini hükümleriyle ilgili konulardaki genel prensip, “dini hükümlerinde gayrimüslimleri inançlarıyla baş başa bırakınız!” (Kasani, VII, 147) ifadesiyle özetlenir. Esasen Müslümanlarla gayrimüslimler arasındaki eşitlik ilkesinin yegâne istisnasını dinî hükümler oluşturur. Dini hükümler de, gayrimüslimlerin dinî hükümleri ve Müslümanların ibadet kategorisinde değerlendirilen dinî hükümleri olmak üzere iki kategoride değerlendirilebilir.

İslâm’da gayrimüslimlerin dinî değerlerine ve dinî hükümlerine dokunulmaz. Peygamberimiz, Necran Hıristiyanlarını Mescidü’n-Nebî’de kabul etmiştir. Tartışmalar ortasında Necranlılar konuşmalarını yarıda keserek dışarı çıkmak isterler. Peygamberimiz sebebini sorduğunda onlar, “Bizim için ibadet vakti geldi ve biz onu tam vaktinde yapmak istiyoruz.” diye cevap verirler. Peygamberimiz, “İbadetlerinizi burada Mescid’de de yapabilirsiniz” buyururlar. Bu, onlar tarafından kabul edilir. Hıristiyanların kıblesi doğu olduğundan, onlar Mescid’de doğuya doğru yöneldiler (İbn Hişam, II, 574). Ayrıca Necranlılar ile yapılan sulh anlaşmasında mabetlerine dokunulmayacağı, patrik ve rahip atanmalarına karışılmayacağı Peygamberimiz tarafından belirtilmiştir (Ebu Yusuf, 72, 73).

Gayrimüslimler, dini inanç esaslarını kendi çocuklarına öğretme ve onları kendi inançları istikametinde eğitme hürriyete de sahiptir. Peygamberimiz zamanında Medine Yahudilerine ait, sinagog ve eğitim müessesesinin her ikisini ihtiva eden Beytü’l-midras bulunmaktaydı (Hamidullah, 217; İbn Hişam, II, 552, 558). İslâm tarihinde rahip yetiştiren okullar hiçbir zorlukla karşılaşmamıştır. Ayrıca mevcudiyetlerini devam ettirme adına değişik vakıf ve cemiyetler etrafında bir araya gelmeleri engellenmemiştir. Hattâ İslâm hukukunda Müslüman bir koca, Ehl-i Kitap olan karısını kendi dinine göre ibadet etmekten, oruç tutmaktan, kiliseye gitmekten menetme hakkına sahip değildir (Bilmen, II, 105). Dahası, yukarıda ifade edildiği gibi, dinî kurallarla yakın ilgisi bulunan şahıs, aile ve miras hukuku alanlarında gayrimüslimlere dinî hükümlerini uygulamalarına müdahale edilmemiştir. 1917 tarihli Hukuk-ı Aile Kararnamesi’nde Müslüman, Yahudi ve Hıristiyanlara göre ayrı ayrı hükümler belirlenmesi (Çeker, 32 vd.), dine saygılı yönetim anlayışını yansıtmaktadır.

d. İslâmî İbadetlerden Muafiyetleri

Genelde Müslümanlarla gayrimüslimler arasında eşitlik düsturunun ihlali olarak yorumlanmasına sebep olsa bile, esasen gayrimüslim vatandaşların cizye ile yükümlü olmaları zekâtın ve askeri hizmetlerin (cihad) dinî niteliğinden kaynaklanmaktadır. Temel düstur olarak gayrimüslim vatandaşlar Müslümanların dini yükümlülükleriyle muhatap değillerdir (Zencani, 99). Çünkü fıkıh literatürümüzde namaz, oruç ve hac ibadet kategorisinde değerlendirildiği gibi, zekât ve cihad da (askeri hizmetler) ibadet kategorisinde değerlendirilmektedir. Bu sebeple gayrimüslimler zekâttan ve cihaddan muaf tutulmuşlardır (bkz. Bilmen, III, 360). Tabii ki askeri hizmetlerle yükümlü tutulmamayı, gayrimüslimler askerlik yapamazlar şeklinde yorumlamamak gerekir. Çünkü gerek Peygamberimiz gerekse de daha sonraki dönemlerde gayrimüslimlerin askeri hizmetlere iştirak ettiklerini biliyoruz. Tarih kitapları, Peygamberimizle birlikte Hayber seferine katılan Yahudilerden ve Huneyn seferine katılan müşriklerden bahsetmektedir. Gayrimüslim vatandaşların askeri hizmetlere iştirak etmeleri durumunda, o yıl cizyeden muaf olacakları ve ganimetten devlet başkanının takdir edeceği bir miktar alacakları İslâm hukuk kitaplarında kayıtlıdır (Meydani, IV, 132). Bununla beraber, askeri hizmetlerin stratejik önemi hiçbir zaman göz ardı edilemez.

e. Malî Yükümlülükleri

Tarihte vergisiz bir devletin olmadığı bilinmektedir. Çünkü devletin iç ve dış güvenliğini sağlayacak, çeşitli kamu hizmetlerini devam ettirecek başlıca kaynak, vergilerdir (Tuğ, 1 vd.). Bilindiği gibi Müslümanlardan arazi vergisi olarak öşür, gayrimüslimlerden haraç alınmaktadır. Yalnız haraç vergisi, toprak statüsüne bağlıdır. Yani, sahibinin Müslüman olması veya olmaması sonucu değiştirmez. Ticari vb. diğer gelirlerinden ise Müslümanlar zekât ile, gayrimüslimler ise cizye ile yükümlüdürler (Ebu Yusuf, s. 123). Zekât miktarı Müslümanların malî gelirleriyle orantılı olduğu gibi, cizye miktarı da gayrimüslim vatandaşların malî gelirleriyle orantılı olmuştur (Ebu Yusuf, 40, 122). Tarihte farklı kategorilerde (12, 24, 48 dirhem gibi) cizye alınması bu kanaati teyit eder (Ebu Yusuf, 36, 38). Oran itibariyle cizyenin, zekâtın iki katı olduğu söylenebilir. Bu da, büyük ölçüde %5’lik vergilendirme oranına tekabül eder. Bu oran günümüz devletlerindeki vergilendirme oranlarıyla ayrıca karşılaştırılabilir. Zaten çocuklardan, kadınlardan, kazancı olmayan fakirlerden ve din adamlarından cizye alınmamıştır (Ebu Yusuf, 122).

Hattâ daha sonra fakirleşen gayrimüslimlerden cizyenin kaldırıldığını, dahası hazineden yardım yapıldığını Hz. Ömer (r.a.) örneğinde görüyoruz. Hz. Ömer (r.a.) bir gün bir adamın kapısından geçerken, önünde yaşlı ve gözleri görmeyen birisinin dilendiğini görür. Arkasından yaklaşarak omzuna dokunur ve hangi dine mensup olduğunu sorar. Adam, Yahudi olduğunu söyleyince, Hz. Ömer (r.a.) ona: “Seni bu hale düşüren nedir?” diye sorar. Adam: “Ödemekle mükellef olduğum cizye, ihtiyaç ve yaşlılık!” cevabını verir. Bunun üzerine, Hz. Ömer (r.a.) adamı elinden tutup kendi evine götürür, bir miktar sadaka verir, Beytü’l-Mal’in hazinedarına yollar ve şöyle söyler: “Bu adamı ve benzerlerini gözetiniz. Vallahi, biz bunlara insaflı davranmalıyız. Gençliğinde cizyesini aldığımız bu adamı, ihtiyarlığında böyle perişan halde bırakamayız.” Hz. Ömer, daha sonra bu adam ve benzerlerinden cizye alınmasını kaldırır (Ebu Yusuf, 126).

Tanzimat döneminde vergide eşitlik ilkesinden hareketle, cizye vergisinin kaldırılması karşılığında askerlikle mükellef olmalarına gayrimüslim vatandaşların razı olmadıkları burada hatırlanabilir (İnalcık, VIII, 48). Sözün özü, cizye alma, idari bir tasarruftur ve sulh ile fethedilen yerlerde cizye miktarı anlaşma ve rızaya dayanmaktadır (Kasani, VII, 111).

f. Emniyet ve Asayiş Faktörü

Müslümanların îlây-ı Kelimetullah adına yaptığı faaliyetlerinin dinin yayılmasında oynadığı rol inkar edilmemekle birlikte, bunun İslâm dininin zorla kabul ettirilmesi için bir vasıta olarak kullanılmadığı, asimilasyon uygulanmadığı, hattâ isim değiştirmeye bile gidilmediği tarihi bir gerçektir. Müslümanlar, fethettikleri şehirlerin adlarını bile değiştirmemişlerdir. Son dönem Osmanlı paraları üzerinde bile halâ Konstantiniyye yazması, kâfi bir göstergedir. Gayrimüslimler kendi inançlarını koruma konusunda her zaman tam bir serbesti içinde olmuşlardır. İslâm tarihinde salt dinî inanç farklılığı hiçbir zaman takip ve kovuşturma sebebi olmamıştır. Yalnız burada salt dini inanç farklılığı ile dini inancı ve mezhebi farklı kişilerin düşmanca davranışlarını birbirinden ayırmak elzemdir. Elbette düşmanca davranışların faili Müslüman da gözükse, düşmanca faaliyet yapılan yer mescit olarak da adlandırılsa, buna müsaade edilemez (Mescid-i Dırar örneği için bkz. Tevbe Sûresi, 9/107). Bu tür konularda Müslümanların duyarlı, yöneticilerin basiretli olmaları gerekmektedir.

Bununla beraber İslâm tarihinde gayrimüslimlere yönelik bazı kısıtlamalardan hep bahsedilmektedir (bkz. Şafii, IV, 218). Bu kısıtlamaların önemli bir kısmını emniyet ve asayiş gerekçesine hamletmek mümkün gözükmektedir. Örneğin, Hz. Ebu Bekir döneminde stratejik öneminden dolayı bazı gayrimüslim kabilelere askeri üniforma giymemeleri şart koşulmuştur (Ebu Yusuf, 144). “Onlar daha önceden Ensar’dan birine saldırdıkları gibi, şimdi de Abdullah b. Ömer’e saldırdılar. Orada bizim onlardan başka düşmanımız olduğunu bilmiyorum” (Ebu Yusuf, 51) ifadesi, sürgün gerekçesi olarak zikredilir. Hıristiyanların Necran’dan tehcir edilmelerinde ise, orada at ve silah edinmeleri sebebiyle Hz. Ömer’in (r.a.) onların Müslümanlara karşı düşmanca bir tavır içerisinde olmalarından endişe ettiği belirtilir (Ebu Yusuf, 73, 74).

Özellikle Hz. Ömer döneminde Arap yarımadasından Yahudi ve Hıristiyanların tehcir edilmesini, bazı İslâm hukukçuları gayrimüslimlerin Hicaz bölgesine giremeyeceği şeklinde yorumlamışlardır (Şafii, IV, 216 vd.). Halbuki Peygamberimiz zamanında gayrimüslim heyetlerin, elçilerin, hattâ tüccarların Medine’ye gelip gittikleri bilinmektedir. Hulafa-i Raşidin ve sonrası dönemlerde bu geliş gidişler devam etmiştir. Zaten Ebu Hanife’ye göre, hac ve umre maksadı olmayan gayrimüslimlerin Harem bölgesine girmeleri hususunda dinen bir mahzur bulunmamaktadır. Diğer mescitler de aynı kategoride değerlendirilir (İbn Abidin, IV, 108-109; Elmalılı, IV, 2501 vd. ).

Genel düstur olarak kiliselerinde çan çalmaları, ayin ve bayramlarında haç gezdirmeleri dinî ayin ve ibadet serbestisi kapsamında düşünülmüştür. Yalnız namaz vakitlerinde çan çalmalarına izin verilmeyeceği bazı anlaşma metinlerinde kayıtlıdır (Ebu Yusuf, 146). İslâm hukukunda fethedilen yerlerde eski mabetlere dokunulmayacağı, tahrip olmuşsa restorasyon imkânı sağlanacağı beyan edilir (Ebu Yusuf, 143, 146-149). Müslümanların inşa ettiği şehirler ile Müslümanlarla iç içe yaşadıkları şehirlerde yeni mabet inşasına ise genelde sıcak bakılmamıştır. Bu sıcak bakılmayışının sebebi, Müslümanların kurdukları şehirlerde İslâm şeairinin gözetilmesi anlayışına dayanır. Yine de ihtiyaca binaen devlet başkanının iznine bağlı olarak yeni mabet inşa edilebileceği ifade edilir (bkz. Bilmen, III, 427). Ayrıca alkollü içkilerin kullanılması Müslümanlara yasak olduğu halde, gayrimüslimler yalnız kullanmada değil, imal ve ithal etmekte ve kendi aralarında alım-satımını yapmakta serbesttirler. İslâm tarihinde sadece Müslümanların çoğunlukta olduğu yerlerde sedd-i zerai ilkesi açısından içkinin aleni satımına izin verilmemiştir (Kasani, VII, 113).

İslâm tarihinde Osmanlı hoşgörüsü halen de tartışmasız kabul görmekte ve dünyaya örnek gösterilmektedir. Konumuz açısından özellikle Fatih’in gayrimüslimlere verdiği ferman ayrı bir önem arz etmektedir. Endülüs’teki Müslümanlara yapılan zulme mukabele olması için Yavuz Sultan Selim kiliseleri camiye döndürmek isteyince Zenbilli Ali Efendi bunun Kur’ân’a ve Fatih Sultan Mehmed’in patrikhaneye verdiği ahitnameye göre şer’an caiz olamayacağını bildirmiş ve Yavuz Selim’in teşebbüsünü önlemiştir. Aynı konu Kanuni zamanında da ele alınmış, fakat bu kere de Ebussuud Efendi tarafından reddedilmiştir (Niyazi, 227).

Sonuç

İslâm hukukunda devletlerarası anlaşmalar eman (himaye hakkı) müessesesine, eman müessesesi zimmet müessesesine dayanırken, zimmet müessesesi de Müslüman’a eşdeğer hukuki bir güvenceyi gerekli kılar (Kasani, VII, 111). Bu sebeple İslâm tarihinde azınlıklar kavramı nüfus durumunu nitelese bile hukuki statüyü asla ifade etmez ve fıkıh literatürümüzde azınlık kavramı kullanılmaz.

İslâm hukukunda gayrimüslimlerin vatandaşlık sözleşmeleri tek taraflı bağlayıcı akit olarak kabul edilir, daimi bir statüyü ifade eder ve yönetim yetkisinin dışında değerlendirilir. Vatandaşlık anlaşması gereği, gayrimüslimlerin haricî ve dahilî tehlikelere karşı can, namus, çocuk ve mal güvenliklerinin sağlanması ve korunması, Müslümanların garantörlüğündedir. Kul hakları kapsamındaki bütün konularda din, dil, ırk, milliyet, cinsiyet ve makam ayrımı yapılmaz ve eşit hukuki hükümler uygulanır.

Gayrimüslimlerin dinî değerlerine dokunulmaz ve dinî hükümleriyle ilgili bütün hususlarda kendi inançlarıyla baş başa bırakılmaları temel ilke olarak kabul edilir. Ayrıca gayrimüslimler, İslâmî ibadetlerle muhatap değildir. Bu anlayış, “Sizin dininiz size, bizim dinimiz bize!” (Kafirun Sûresi, 109/6) ve Ehl-i Kitap kastedilerek “Bizim amellerimiz bize, sizin amelleriniz size!” (Bakara, 2/139; Kasas, 28/55; Şura, 42/15) şeklinde ifade edilen âyetlere dayanır ve dinî hükümlere saygılı yönetim anlayışını yansıtır.

Bazı dönemlerdeki şahıslara bağlı istisnaî tutumlar hariç, İslâm toplumunda inançların ve dini hükümlerinin farklılığından kaynaklanan içtimaî tezahürler, genelde hoşgörüyle karşılanmıştır ve asla eşitlik ilkesinin ihlali ve ayrımcılık olarak yorumlanmamıştır. Doğrusu, onu yaşamaya bir kısım manilerin bulunduğu veya “şu alan-bu alan” mülâhazasıyla diyanete sınırlar konmaya çalışıldığı bir yerde din ve vicdan hürriyetinden söz etmek mümkün değildir. Elbette baskı ve dayatmalar, hem insana hem de insanın iradesine karşı apaçık bir saygısızlıktır.

Esasen, dinî hükümler, üzerimizde bütün haklardan daha önemli Allah hakkı olmakla birlikte, kul ile Allah arasındadır, ibadet kategorisindedir ve imanî-vicdanî bir meseledir. Karşılığı daha ziyade Âhiret’e aittir. Bu sebeple, dinî hükümlerde zorlamalar çoğu zaman ya nifak ya da zulüm doğurur. Fert açısından dinî hükümleri yapmak istemeyenleri zorlamak, en azından ihlâsı zedeler ve sonuçta münafık tipler üretir. Münafığın imanı da ameli de Allah katında makbul değildir. Elbette konunun eğitim ve ahlâkî boyutunu istisna etmek elzemdir.

Üçüncü şahıslar açısından ise –velâyeti ne ölçüde olursa olsun– hiçbir insanın dinî hükümleri kısıtlama ve engelleme yetkisi hukuken yoktur. Çünkü, dinî hükümlerin kaynağını “Allah’ın bizim Rabbimiz, bizim de O’nun kulları olmamız” oluşturur (Debusi, 81; Serahsi, Usul, I, 117). Bu yüzden İslâm hukuk metodolojisinde dinî hükümler Allah hakları kategorisinde değerlendirilir, bütün hakların önünde gelir ve hiçbir hak onlara tercih edilemez, katiyen müdahale edilemez; cereyan şekli değiştirilemez. Ayrıca bu haklarda af sistemi işletilemez; sulh yoluna gidilemez; hiçbir suretle ıskatları söz konusu olamaz ve böyle bir şeye teşebbüs bile edilemez.

Bu temel düsturlar çerçevesinde, dinî hükümlerini yaşamak isteyen insanların dinî haklarını kısıtlamak veya engel olmak, en azından kişinin vicdanıyla çelişki meydana getirir ve çoğu zaman mağdurlar üretir. Kalıcı çözüm, insana, düşüncesine, inancına, inancının gereği olan dinî değerlerine ve dini hükümlerine ve dinini yaşamasına saygı anlayışında saklıdır.

* Atatürk Ünv. İlahiyat Fak. Öğretim Görevlisi

cihad anlayışı içerisinde kafirlerin kafalarının kesilmesini emrediyo diye biliyorum, ama yanılıyor da olabilirim. umarım yanılıyorumdur.

demiyor, herkes ayni kurallara uymak zorunda, ne var ki; icki, kumar vb. hafif sayilacak gunahlar hakkinda veya namaz kilmamak, oruc tutmamak, tesetture girmemek vs konularinda kur'anda hirsizliklik, eskiyaliktaki gibi kolunu bacagini kesin, kirbaclayin, oldurun gibi hukumler yok. bunlarin cezasi diger tarafta kesilecek, bunu anlatamiyoruz sakirtlere, onu buraya tasiyip sirke giriyorlar, hadisleri gosterip peygambercilik, halifecilik oynuyorlar. islam'da tek gercek vardir o da kur'an.

www.youtube.com

comment'te anlatiyor.

cevirmek gerekirse if 0: kismi calismayacak else calisacak diyor, eger regular packing yerine cloud kullanmak istiyorsaniz 0'i 1 yapin diyor.

if 0:, if false ile, if 1=2 ile ayni sey. makas gibi kullanmis iste de ne gerek var, parametrik yapaymis keske, bu kadar da performans manyagi olunmaz ki canim.

abi, saol da valla hicbir sey anlamadim dediklerinden. o kisim calismayacak, obur kisim calisacak da, kod/makina bunu nerden anliyor? ben fortran biliyorum, if dediginden sonra bi sey yazarsin, burda da oyle bi baginti/iliski bulmaya calisiyorum, hata mi ediyorum? olmadi bi daha bi anlatir misiniz anneye anlatir gibi? tesekkur.

fortran'daki if'le bir farkı yok. şu anda if 0: ve altında else'e kadar olan satırlar hiçbir zaman çalışmayacak.

eğer olur da, kodunuzda cloud packing kullanmak isterseniz, o satırı if 1: yaparsanız da o satırlar çalışacak, else:'in altındakiler çalışmayacak.

ya da daha genel anlatırsak:

eğer kodunuzda 2 birbirinin alternatifi olacak 2 farklı kod snippet'i kullanmak istiyorsanız,

if 0:
kod1
else:
kod2

yazarsanız bu sadece kod1 yazmanızla eşdeğer olur. ama bir gün gelir ki kodunuzda artık kod1 yerine kod2'nin çalışmasını istiyorsanız, ilk satırı "if 1:"e değiştirmek yetecekti (bunun bir alternatifi her satırı comment out edip, diğer bloğu geride bırakmak, ama her seferinde buna üşenip böyle işlere girişenler oluyor).

hepsi super de
bunun mantigi ne ki?
benim bildigim
if dersin, sonra bi condition yazarsin
ne biliyim
if x>2
sunu sunu yap
ben boyle bi baginti kurmaya calisiyorum, hata mi ediyorum, neyi atliyorum?

if 0:
bundan ne anlamak lazim ki? eger 0 iki nokta ust uste, bi sart falan da degil, nedir hala da anlamis degilim. hayir,

if 0:
kod 1
else
kod 2
de, sifir ne orda, alet ne anliyor bu "0:" dan?

"if 0:" yazmak ile "if false:" yazmak aynı şey. veya "if 0 > 1:" yazmak ile aynı şey. şairimiz o bloğun çalışmasını istemediğinden, oranın çalışmasını engelleyecek bir koşul koymuş. onun dışında sentaksta sıra dışı bir durum yok. her zaman kullanılan if statement o.

anladim, cok tesekkur.

virtualbox içinde sanal klavye kullanılabilir. vardır mutlaka ubuntu için öyle bir program.

fn + f12

olmaz o.

ikinci el bilet almak istiyorsan stubhub.com (bu sadece abd ve uk ici calisiyor sanirim), ticketliquidator.com tarzi yerlere bakmakta fayda var. bu tip yerler guvenilirdir, parana bir sey olmaz. bu adamin dedigi gibi ismini degistireyim tarzi seyler sakat, bilette degisiklik yapildigini anlarlarsa giremezsin iceri. kaldi ki zaten isim degistirilmesine gerek yok, kimse biletin kim adina kesildigine bakmaz. barkodu okutturup gecersin iceri. olur da biri sorarsa arkadasim benim adima almis der gecersin. ki su ana kadar 15-20 defa karaborsa biletle konsere girmis adamim bir kere bile oyle bir seyle karsilasmadim. ama dedigim gibi ya yukaridaki sitelere bak ya adamdan direk elden teslim al ya da direk konser alanina gidip ordan edinmeye calis.

yan yana koyun?
veya alt-tab tuşları ile geçiş yapın. başka da bişey anlamadım sorudan.

gecis yapmak istemiyorum. bi suru sayiyi bi programdan oburune almam gerek, obur programa tiklayinca excel alta kaciyo(?), excel'e basinca oburu ki bi suru sayiyi boyle atmak gerekince onca "tik" kayip oluyor. ayarladigim halleriyle kalsinlar istiyorum ekranda ben nereye basarsam basayim.

windows 7 kullanıyorsanız bir pencereyi sağ ortasına doğru itin windows onu o oraya sabitliyor, diğerini de sol ortasına doğru yapın çift pencere olur.

bazi programlarda always on top diye bir ozellik olur, aktiflestirince onun arkasindaki bir pencere focus'a sahip de olsa always on top dedigin ustte kalmaya devam eder. ama artik bu ozellik bircok programda yok. ammavelakin soyle bir program varmis,
www.softpedia.com
o an ekranda bulunan pencerelerden istedigin always on top yapabiliyormussun.

galeri.uludagsozluk.com bu olabilir mi

rap değil de, rerövizyon şarkı yarışması buldum :) karikaturbul.com

hazir olun derken?
ben en gec son ucusa 45 dakika kala gelebiliyorsunuz diye biliyorum.
o bi ikaz aslinda,siz gec kalmamak icin dikkat edin 2 saat makuldur demek .
her havayolunda ,her havaalaninda farkli uygulamar olablir,ama thyde sanki 45 dakika diye biliyorum.

uçağın kalkık saatinden tam olarak 15 dakika önce kapılar kapanır. check in, paraport kontrol, bagaj teslim vs.. hesabınıza buna göre yapın işte.

@ orpheus
o check in yapildiktan sonra olabilir sanki.
check in icin 45 dakikadir muhtemelen(bazi havayolu,havaalanlari icin ozel belirtilmedikce,bazen bu sure e.g. 75 dakika olabilir)
genel anlamda tegel ne kadar kalabaliktir bilmem ama siz temiz 75 dakika onceden orda olun, dogru yeri bulma filan, check inde kalabalik olabilir bazen ,ordan sonra zaten probleminiz olmaz.

ortada da kalabilirsin, 10 dakika kala da girebilirsin. çok değişiyor havayolu/havaalanına göre. testisli bir kardeşimizsen 20 dakika geç bile kalabilirsin hatta.

ama eğer riske atmak gibi bir şansın yoksa minimum 1.5 saat önceden git derim, bir de berlin'den türkiye'ye uçuyorsun, milyonlarca gurbetçi halı, nevresim takımı ve halı yıkama makinalarını bagaja vermek için kavga ederken bir hayli zaman kaybedeceksin. o yüzden mutlaka erken git derim.

eyvah eyvah hocam hangi gün bilmiyorum, ama uyarıyım üstte uyarıldığın gibi. berlin şimdi tıklım tıklım gurbetçi ve onların türkiye'ye getirdiği bir sürü zımbırtılarla doludur. riske atarsan biletin yanabilir. çünkü o kuyruk gerçekten bitmiyor bitmiyor bitmiyor.
ama bagajın sadece el bagajı ise internetten check in yap bilet çıktısı al hiç bagajla uğraşma geç doğrudan kapılara.

türk hava yollarında en geç 60 dk önce orda olman lazım, yoksa patlayabilir bilet elinde. atlas jette genelde 45 dk ya kadar izin veriyorlar.

mayis ortasi gibi bazi türk bakkalarinda oluyor, yoksa almanlar oturup kütür kütür yesil erik yemiyorlar.

wolframalpha

bruschetta, küçük lahmacunlar, zeytin ve çeşitli peynirlerle (akdenizden özellikle) iyi gider. akşam yemeklerinin yanında da iyi gider. (özellikle italyan pizzaları ve özel domates soslu makarnalarla) (böyle yemekler yapan restoranlarda bulabilirsin)

peki neresi var ki boyle yemekleri iyi yapan ve sarabi da olan? onceden bilmem gerek ki rezervasyon yaptirabileyim..