kibritsuyu
Haber başlıklarına sürekli görüyorum. "Otomobille önünü kesip sürücüyü darbetti", "15 yaşındaki çocuk yaşlı adamı gasbetti"."Darp etmek", "gasp etmek" bana daha doğru gibi geliyor. Sanki daha önceden de bu şekilde kullanıyorduk. Ne ara değişti bu kural? Yazım kılavuzundaki hangi kurala göre "darbetm
Haber başlıklarına sürekli görüyorum. "Otomobille önünü kesip sürücüyü darbetti", "15 yaşındaki çocuk yaşlı adamı gasbetti".
"Darp etmek", "gasp etmek" bana daha doğru gibi geliyor. Sanki daha önceden de bu şekilde kullanıyorduk. Ne ara değişti bu kural? Yazım kılavuzundaki hangi kurala göre "darbetmek, gasbetmek" diyoruz? İlgili maddeyi paylaşabilir misiniz?
"Darp etmek", "gasp etmek" bana daha doğru gibi geliyor. Sanki daha önceden de bu şekilde kullanıyorduk. Ne ara değişti bu kural? Yazım kılavuzundaki hangi kurala göre "darbetmek, gasbetmek" diyoruz? İlgili maddeyi paylaşabilir misiniz?
+1
"Özgün biçimleri tek heceli bazı Arapça kökenli kelimeler etmek, edilmek, eylemek, olmak, olunmak yardımcı fiilleriyle birleşirken ses düşmesine, ses değişmesine veya ses türemesine uğradıklarında bitişik yazılır: emretmek, menolunmak, cemetmek, kaybolmak; darbetmek, dercetmek, hamdetmek; affetmek, hissetmek, reddetmek vb."
bunların hiçbirinde bir kural yok ki. kiminde ses türemiş, kiminde ses düşmüş, kiminde ses yumuşamış, kiminde de "ses düşmesine, ses değişmesine veya ses türemesine uğradıklarında" denmesine rağmen hiçbir şey olmamış. "cemetmek, menolunmak"ın neresinde ses düşmesi, ses değişmesi, ses türemesi var?
kaybolmak, emretmek: kelimemiz kayıp, emir. de ki iki heceli olanlarda ikinci sesli harf düşer ve son harf sert ise yumuşayıp, sert değilse olduğu gibi birleşir. hah bak kural oldu.
hissetmek, affetmek, reddetmek: kelimemiz his, af, red. de ki tek heceli olanlarda arada ses türeyerek birleşir. hah bu da kural oldu.
"darbetmek" yazarken ses değişmesine uğratma ve ayrı yaz "darp etmek" diye? niye yumuşatıp da birleştirdin?
kelimemiz darp, gasp. tek heceli ama dört harfli bu tip kelimelerde son harf sertse yumuşar ve o şekilde birleşir diye kural mı oluşturdun?
kuralı öyle koydularsa diyecek lafım yok elbet. o zaman bana bunu fargetmemi sağladığınız için teşekkürler. bugüne kadar boşu boşuna derdetmişim. derhal bu düşüncemi tergediyorum.
oldu mu? bence olmadı. ne yani hangi kelimeyi yumuşatıp birleştireceğimize, hangisini aynen bırakıp ayrı yazacağımıza tdk'nın götü mü karar veriyor? neye göre, kime göre?
bunların hiçbirinde bir kural yok ki. kiminde ses türemiş, kiminde ses düşmüş, kiminde ses yumuşamış, kiminde de "ses düşmesine, ses değişmesine veya ses türemesine uğradıklarında" denmesine rağmen hiçbir şey olmamış. "cemetmek, menolunmak"ın neresinde ses düşmesi, ses değişmesi, ses türemesi var?
kaybolmak, emretmek: kelimemiz kayıp, emir. de ki iki heceli olanlarda ikinci sesli harf düşer ve son harf sert ise yumuşayıp, sert değilse olduğu gibi birleşir. hah bak kural oldu.
hissetmek, affetmek, reddetmek: kelimemiz his, af, red. de ki tek heceli olanlarda arada ses türeyerek birleşir. hah bu da kural oldu.
"darbetmek" yazarken ses değişmesine uğratma ve ayrı yaz "darp etmek" diye? niye yumuşatıp da birleştirdin?
kelimemiz darp, gasp. tek heceli ama dört harfli bu tip kelimelerde son harf sertse yumuşar ve o şekilde birleşir diye kural mı oluşturdun?
kuralı öyle koydularsa diyecek lafım yok elbet. o zaman bana bunu fargetmemi sağladığınız için teşekkürler. bugüne kadar boşu boşuna derdetmişim. derhal bu düşüncemi tergediyorum.
oldu mu? bence olmadı. ne yani hangi kelimeyi yumuşatıp birleştireceğimize, hangisini aynen bırakıp ayrı yazacağımıza tdk'nın götü mü karar veriyor? neye göre, kime göre?
+3
dil (organ olandan bahsediyorum) her zaman daha kolay olana meyil eder. hatta meyleder. nakış etmez, nakşeder, hıfz etmez hıfzeder. whats up bile vazap gibi hatta daha da yumuşak hallerde kullanılır. almanlarda bu yok sanki. olabildiğince sert ve keskin kullanıyorlar. gerçi bu varsayımımın temeli bazı konulu filmler ve hitlerin kitlelere hitabından ibaret. :)
0
