ben kamu projeleri yapan bir firmada uzun süre çalıştım ve bir bölümü de ihale hazırlıkta geçti. öncelikle 2000'lerin başında olduğu gibi yaklaşık maliyetler öyle kamu birim fiyatlarla yani %25 müteahhit karı ve genel gider eklenmiş fiyatlarla yapılmıyor. bir çok idare özel birim fiyat hazırlıyor, piyasadan fiyat alıp aynısını ekliyor. bunu da şöyle düşünün 2009 ortasında hazırlıyorlar, 2010 ilk çeyreğinde ihale yapılıyor. o zamana kadar zaten enflasyondan, hazırladıkları yaklaşık maliyet işin yapılacağı dönemdeki neredeyse karsız fiyata dönüyor. yaklaşık maliyetten elbette düşüğe gidiyor işler ama onunla birlite kalite de düşüyor. fiyat farkı alıyor müteahhit ama tefe/tüfe ile yani tuvalet terliğine gelen zamdan, inşaatta yaptığı imalatlara "güya" fark alıyor.
ben olsam bu ihaleyi şu şekilde incelerim: açık ihale yapılmış ve olması gerektiği gibi duyurulmuş mu? eğer sınırlı-davet usülü yapıldıysa neden öyle yapılmış veya kimler davet edilmiş? yaklaşık maliyet düzgün çıkartılmış mı (teknik personeli olmayan idareler bazen metrajları ve yaklaşık maliyetleri müteahhitlere hazırlatıyorlar)? işin şartnamesi nasıl, yani o fiyata yapılması gereken işler belirtiliyor mu, yok loophole'lar mı var? işi alan firmanın belgeleri yetkinlikleri vb. tam mı?
eğer bir sıkıntı yoksa yaklaşık maliyet fiyatına almış olsun, yeter ki işi düzgün yapıp kamuyu ayrıca zarar sokmasın. ne işler var ki, güya çok ucuza yapılıyor ama iş teslim edildikten sonra, işletmeci bir o kadar daha arkasından masraf yapmak zorunda kalıyor ve imlatların ömürleri kısa oluyor.
0